معصوم

در اينكه بايد پيامبران و ائمه - كه سلام و درود خداوند برآنان باد- بايد معصوم باشند، هيچ شكي نيست چراكه  در غير اينصورت هدف از بعثت آنان تحقق نمي يابد.اما بايد توجه داشت كه دعوت به سوي اين هدف كه همان هدايت بشر به سوي حق است،‌ امري خارج از اختيار و هدايتي تكويني نبوده و معصومين مجبور به آن نبودند، چراكه در اين‌صورت ديگر حجت خدا نخواهند بود و خداوند نيز در قياميت نمي‌تواند سوال كند كه چرا مانند آنان نبوديد و مثل ايشان عمل نكرديد.پس تنها در صورتي رفتار و گفتار معصومين براي خداوند و بندگان حجت خواهد بود كه لااقل بخشي از عللِ عصمتِ فرستادگان الهي در اختيار خودشان بوده باشد.ايجاد هركمالي در وجود انسان نيازمند صدها مقدمه و شرط (مانند: اصالت والدين ،‌ اعمال آنان،‌ و حتي عوامل طبيعي و... ) است، اما تا اين لوازم و شرايط به اختيار و رفتار آن شخص  اضافه نگردد آن كمال حاصل نمي‌آيد. پس اگر خداوند تمام شرايط را براي عصمت معصومين فراهم آورَد، تا آنگاه كه او خود قدم مناسبي برندارد مصونيتي برايش حاصل نمي‌شود. نيل به مقام خطير امامت  (كه عصمت يكي از شرايط آنست) نيز همين‌گونه است.البته اين نكته درخور توجه است كه وقتي تمام شرايط عصمت (از سوي خداوند) براي كسي فراهم آيد،‌ عادتا آن شخص هيچگاه مرتكب گناه نمي‌شود، زيرا چنين شخصي آنقدر به جايگاه انسان و مقام خداوند آگاه است كه حاضر به از دست دادن آن مقام نمي‌گردد، همچنان كه ما هيچگاه به سمّ مهلكي كه خوردنش را به قيمت باختن جان خود مي‌دانيم،  دست نمي‌زنيم.از آنچه گفته شد، برآمد كه معصوميت نيازمند دو عامل اساسي است وآن دو عبارتند از:

حال مي‌توان فهميد كه آيا غير از معصومين -عليهم السلام-، ديگران نيز مي‌توانند به آن مقام نائل آيند يا نه؟اگر فرض كنيم تمام شرايطي كه در اختيار ما نيست از سوي خداوند براي كسي فراهم آيد مسلماً اين امر براي وي ممكن خواهد بود (همانگونه كه بزرگاني چون زينب كبري و ابوالفضل العباس به مرحله‌اي از آن رسيدند) اما بايد توجه داشت كه افراد بسيار كمي هستند كه از همه  قواي خود در جهت شكوفايي تمام آنچه پروردگار متعال برايشان زمينه سازي كرده است بكار برند